GizarteLab

Joera demografikoen arabera etorkizun hurbilean, 60 urtetik gorakoak Gipuzkoako biztanleriaren erdia izango dira. Gainera, urte gehiago biziko dira eta bizi-kalitate hobearekin, baina aldiz, mendekotasun tasa eta gaixotasun kronikoak ere areagotu egingo dira.

Beraz, agertoki berria izango dugu, gure bizimodua berriro pentsatzera eta aldaketa sistemikoak egitera behartuko gaituena.

Gipuzkoako Foru Aldundiak populazioaren zahartzearen inguruan abian jarritako proiektu, ekimen eta kanpainen artean, Bizilagun sarea, Etxean Bizi, Adinberri, FuturNi, Pasaiako P.O.A. daude. Gainera, Udalek eta bestelako eragile sozialek ere, ekimen ezberdinak garatzen ari dira ildo berdinetik: Lagunkoia, +55, Nagusilan, EuskalTrust…

Gogoeta, ekintza, esperimentazioa eta lankidetza dira programa horren oinarriak. Gobernantza ireki eta elkarlaneko eredu baten esparruan kokatzen da, herritarrak eztabaida publikoan sartzen dituena eta partaidetza horren eraginkortasuna, efizientzia eta aniztasuna bilatzen dituena.

Eremu tematikoak
Etorkizuna Irudikatu
Kategoria
Ikerketa
Egoera
Indarrean
Denboraldia
2019-01-01-2019-12-31

Sarrera

Eusko Ikaskuntzatik programa horien osagarritasuna bilatzen dugu, gizarte berrikuntzaren ikuspegia erakutsiz; gizarte gaitasunetan trebatu nahi dugu biztanleria, etorkizunean beharrezkoak izango direnak. Gaitasun horiek ikaskuntza kognitiboaren eta konduktualaren mende daude, eta erraztuko lukete pertsonek gizarte-ehunaren parte aktiboa izatea eta ekimen eraldatzaileetan parte hartzea.

Datozen hamarkadetan aldaketa itzelei egin beharko diegu aurre Gipuzkoan.

Behar-beharrezkoa da gizarte diseinua egitea zientzia teknologiko eta humanistiko guztietan aplikatzen den ikerketa era integraleko gizarte gisa izan nahi dugun norabidean bideratzeko.

  • Gero eta gizarte indibidualistago batean komunitatea sortu eta bertan sinetsi behar dugu.
  • Aniztasun kulturalaren aurrean, mentalitate irekia izan behar dugu, geure nortasuna mantentzen dugun heinean.
  • Ikasteko eta lanerako modu berriak erabiliz gure bizitza birpentsatu behar dugu; ez dago beste irtenbiderik.

Gai horiei, beste askoren artean, eutsi beharko diegu geure jarrera eta pentsamoldeak eraldatzen hasteko.

Proposamena

Zahartzaroarekin zerikusi estua duen gizataldea lagin harturik, herrigintza gaitasunetan trebatzea, nahiko lituzken zerbitzuen eraldaketan, zuzenketan edo hobekuntzan era eraikitzailean aritu dezan.

Landuko ditugun gaien artean, giza kohesioa eta komunitate eraketa  isolamenduari aurre egiteko, etengabeko formazioa, identitate aniztasunen aukerak, belaunaldien arteko konpromisoa...

Hauek izango lirateke lantzea proposatzen ditugun gaiak:

  • Komunitatea, zainketak eta erantzukizun soziala
  • Identitarismoaren aurrean nortasun askotarikoa
  • Gizarte jasangarritasuna
  • Gizarte-kohesioa indibidualismoaren aurrean
  • Etorkizuneko lana eta etengabeko hezkuntza

Pilotoa

Non eta nori zuzenduta?

Gipuzkoako bi herritan pilotuak antolatuko genituzke; herriak aukeratzeko irizpideak ondorengoak izango lirateke: herri bat kostaldekoa eta bestea barnealdekoa, biak tamaina txiki-ertainekoak. Eusko Ikaskuntzak, Orio (5.800 biztanle) eta Legazpi (8.400 biztanle) proposatzen ditu. Herri bakoitzean 15-20 pertsonetako lantaldeak lagin hartuko genituzke. Taldeak, orekatuak eta anitzak nahiko genituzke: emakumezko eta gizonezkoen artean, euskaldunak, erdaldunak eta atzerritarrak batuz, eta hezkuntzaz/lanbidez ezberdinak.

Publiko objetiboa, egun 45 – 55 urte daukan biztanleria izango litzateke. Oraindik aldatu beharreko jarrera edo moldeak aldatzeko tartea daukatenak.

Orioko kasuan adin-tarte horretan dagoen biztanleria %16koa da (960 lagun); eta Legazpin ordea, %14,7ko portzentaia da adin-tarte horretan dagoen biztanleria, 1.245 pertsona hain zuzen ere.

Kasu guztietan, kopurua nahikoa da lagina esanguratsua izan dadin.

Kideen hautaketa

Taldeak osatzeko, deialdi publikoa egingo da lehendabizi (Udal bakoitzaren laguntzaz) eta gero, bakarkako elkarrizketa baten ondoren, kideak hautatuko dira, lagina ahalik eta egokiena izan dadin. Elkarrizketa hauetan egitasmoaren helburua eta parte-hartzearen inplikazioan garbi azalduko dira, bai eta proiektuaren garrantzia ere.

Programa

Sei sesioetan banatuko da egitasmoa, sesio bakoitzak 2 ordu t’erdiko – 3 orduko iraupena izango duelarik. Sesio bakoitza ezberdina izango da, bai gaiari, formatzaileari eta erabilitako metodologiari dagokionez eta bere emaitza indibiduala izango du.

  1. Aurkezpen Saioa. Proiektuaren marko orokorra
    Hemendik gutxira, aldaketa handiko garaiak helduko zaizkigu. Eta aldaketak bizitzaren eremu guztietan gertatu daitezken heinean, prest egon beharko gara aurre egiteko, aurreiritziak bazter batera utziz, pentsamolde finkoak hautsiz, malgutasunez jokatuz… azken finean, gure jarrera eta pentsatzeko ohiko erak eraldatuz.
  2. Erantzunkizun partekatua
    Enpresen, familien eta erakundeen egunerokotasunean, behingoz berdintasuna, kontziliazioa eta erantzunkidetasuna izatea da edozein gizarte aurreraturen etorkizuna bermatzeko modua. Eta erantzunkidetasunaz ari garenean, seme-alaben zaintzaz, gurasoen zaintzaz, etxeko-lanetaz eta beste hainbat alorretan ematen denaz hitz egiten dugu. Lehendabiziko saio honen garrantzia berebizikoa da, partaideen konpromisoa jasotzeaz gain, egitasmoaren funtsa era egokian ulertarazteko.
  3. Gizarte baloreak eta identitate askotarikoa
    Balio horiek eskuratzeak esan nahi du besteren tokian jartzeko gai izatea, diferentziak onartzea, tolerantea izatea eta besteen balioak, sineskerak, kulturak eta historia pertsonala eta kolektiboa errespetatzea.
  4. Emozioen eta ziurgabetasunaren kudeaketa
    Modu eraginkorrez elkar eragiteko trebetasunak lortzea, enpatia eta autokontrola erakustea, zoritxarra gainditzeko, estresa eta frustrazioa kudeatzeko gai izatea, eta bizikidetzaren eta agintaritzaren arauak onartzea. Dolurako prestaketa ere bertan sartuko litzateke, adituen iritziz, benetan faltan botatzen bait da.
  5. Sarea, kultura eta politika: gizartetik eta gizartera egindako ekarpen sozialak
    Balio horiek bide ematen dute gizartean bizitzeko, norbera bizi den munduko errealitate soziala ulertzeko eta hiritartasun demokratikoan aritzeko. Portaera indibidualeko moduak barnean hartzen ditu, autonomiara eta beste pertsonen aldeko zainketa eta errespetura bideratutakoak; horiek gero eta pluralagoa den gizarte batean elkarrekin bizitzeko gai egiten dute, elkarrekin harremanak izateko, lankidetzarako, konpromisoak hartzeko eta gatazkei aurre egiteko.
  6. Aldaketen aurreko egokitzapena eta ekintzailetasuna
    Bizitzan, aldaketak abisurik gabe etortzen dira sarritan; eta hauen aurrean aukera egiteko, arriskuak kalkulatzeko, arazoei aurre egiteko, berehala asebete nahia geroratzeko eta hutsegiteetatik ikasteko eta arriskatzeko ahalmena lantzea komeni da.


Gipuzkoako Foru Aldundia - Etorkizuna Eraikiz